Biedt een W&I-verzekering bij Bedrijfsovernames Zekerheid?

21 januari 2026 Door: Cerena de Vries

Bij vrijwel iedere bedrijfsovername spelen garanties en vrijwaringen een centrale rol. De koper wil zekerheid over wat hij koopt; de verkoper wil zijn aansprakelijkheid juist beperken. Maar garanties en vrijwaringen hebben alleen waarde als de verkoper ook daadwerkelijk verhaal biedt wanneer er iets misgaat. Juist op dat punt ontstaan in de praktijk regelmatig spanningen. Een Warranty & Indemnity-verzekering (W&I-verzekering) afsluiten kan dan uitkomst bieden maar blijkt zeker geen wondermiddel.

Garanties en vrijwaringen: risicoverdeling vooraf

Met garanties en vrijwaringen spreken partijen af wie verantwoordelijk is voor bepaalde risico’s:

Garanties zijn verklaringen van de verkoper over de staat van de onderneming op de overdrachtsdatum. Denk aan garanties over jaarrekeningen en de bedrijfsvoering, waarbij de verkoper instaat voor de juistheid daarvan en de koper een aanspraak heeft als achteraf blijkt dat een garantie onjuist was.
Vrijwaringen zien doorgaans op specifieke, bekende risico’s die de koper tijdens het due diligence onderzoek heeft geïdentificeerd, zoals een lopend fiscaal geschil en regelen dat de verkoper de koper schadeloos stelt voor alle schade die uit dat risico voortvloeit.

Juist omdat deze bepalingen bepalen wie welk risico draagt, vormen zij vaak een van de belangrijkste onderhandelingspunten bij een overname. De koper zal streven naar brede garanties en vrijwaringen; de verkoper zal deze doorgaans juist willen inperken.

Zekerheidsstelling: bankgarantie, escrow of… W&I-verzekering?

Garanties en vrijwaringen zijn voor de koper pas waardevol als hij ook daadwerkelijk verhaal kan halen. Daarom verlangt een koper vaak zekerheid, bijvoorbeeld in de vorm van:

een bankgarantie;
een escrow-overeenkomst; of,
een vermogensinstandhoudingsverklaring van de verkoper of diens aandeelhouder.

Voor een private-equitykoper kleven aan dergelijke zekerheden echter ook duidelijke nadelen. Zij leiden vaak tot langdurige discussies over de omvang, duur en voorwaarden van de zekerheid, vertragen het transactieproces en maken de deal complexer. Bovendien kunnen zekerheden bij een mkb- of familieverkoper praktisch moeilijk afdwingbaar zijn of de relatie onnodig onder druk zetten, terwijl de verhaalswaarde in de praktijk beperkt blijft.

Daar komt bij dat private-equitypartijen doorgaans streven naar een heldere risicotoedeling en snelle executie bij claims, zonder afhankelijk te zijn van escrow-vrijgaven, bankgarantie-procedures of discussies over vermogensinstandhouding. In die context wint de W&I-verzekering terrein: zij biedt de koper directe dekking, beperkt onderlinge discussies na closing en maakt een clean exit voor de verkoper mogelijk.

Wat is een W&I-verzekering?

Een W&I-verzekering biedt dekking voor schade die voortvloeit uit een schending van garanties (en soms de algemene fiscale vrijwaring) in de overnameovereenkomst. De verzekering kan worden afgesloten door:

de koper (koperpolis): de koper claimt rechtstreeks bij de verzekeraar;
de verkoper (verkoperspolis): de koper moet zich eerst tot de verkoper wenden.

In de Nederlandse praktijk zien we vooral koperspolissen, met name bij veilingsituaties (controlled auctions), waarin de verkoper een gestandaardiseerd garantie- en aansprakelijkheidsregime hanteert.

Zijn W&I-verzekeringen ook relevant voor MKB transacties?

In de praktijk worden W&I-verzekeringen traditioneel vooral ingezet bij grotere transacties, doorgaans vanaf enkele tientallen miljoenen euro’s. De premie bedraagt meestal tussen de 1% en 2% van het verzekerde bedrag, waarbij de dekking in de praktijk vaak is gemaximeerd op circa 50% van de koopsom. Lange tijd maakte dit W&I-verzekeringen vooral aantrekkelijk voor grote deals. Inmiddels is dat beeld veranderd. W&I-verzekeringen worden steeds vaker toegepast binnen het MKB, omdat tijd en kosten geen wezenlijke belemmering meer vormen. De doorlooptijd voor het afsluiten van een W&I-verzekering is de afgelopen jaren aanzienlijk verkort: een traject van ongeveer twee weken is inmiddels gangbaar en onder omstandigheden zelfs sneller. Ook zijn de kosten substantieel gedaald, waardoor W&I-verzekeringen nu beter toegankelijk zijn voor MKB-verkopers.

Voordelen van het verzekeren van garanties en vrijwaringen

Het gebruik van een W&I-verzekering in een overnametransactie biedt onder meer de volgende voordelen:

Overbrugging van verschillen in risicobereidheid
Een W&I-verzekering kan het spanningsveld tussen koper en verkoper verkleinen. Waar de verkoper zijn aansprakelijkheid wil beperken en terughoudend is met het afgeven van uitgebreide garanties, kan hij met een W&I-verzekering toch instemmen met bredere garanties. De koper is hierdoor eerder bereid een hogere koopprijs te betalen, omdat het risico van garantieschendingen grotendeels bij de verzekeraar ligt.
Geen impact op de liquiditeitspositie van de verkoper
In tegenstelling tot een escrow-regeling of vermogensinstandhoudingsverklaring hoeft bij het gebruikmaken van een W&I-verzekering geen deel van de koopsom te worden gereserveerd. Het vastzetten van gelden levert doorgaans geen rendement op en kan zelfs kosten met zich meebrengen, terwijl herinvestering van de koopsom door de verkoper vaak een hoger rendement oplevert dan de kosten van de premie van de verzekering.
Mogelijkheid tot een clean exit
Een verkoper zal doorgaans streven naar een clean exit na closing, waarbij hij geen rekening meer hoeven te houden met toekomstige aansprakelijkheden. Een W&I-verzekering maakt dit mogelijk doordat het aansprakelijkheidsrisico wordt verlegd naar de verzekeraar.
Hogere mate van verhaalszekerheid voor de koper
De dekking onder een W&I-verzekering wordt verstrekt door een kapitaalkrachtige verzekeraar, ongeacht de financiële positie van de verkoper op het moment dat een claim ontstaat.
Behoud van de commerciële relatie tussen partijen
In geval van een garantieschending wordt de discussie over aansprakelijkheid in beginsel gevoerd met de verzekeraar en niet tussen koper en verkoper. Dit kan bijdragen aan het behoud van een goede commerciële relatie, met name wanneer partijen na de transactie nog met elkaar blijven samenwerken.

Wat dekt een W&I-verzekering (en wat niet)?

De dekking strekt zich doorgaans uit tot een selectie van gebruikelijke garanties, zoals:

titel- en bevoegdheidsgaranties;
balans- en jaarrekeninggaranties;
businessgaranties.

Niet of beperkt verzekerbaar zijn onder meer:

toekomstgaranties (zoals winstgevendheid of continuïteit van klanten);
milieu- en productaansprakelijkheidsgaranties;
specifieke vrijwaringen (met uitzondering van de algemene fiscale vrijwaring).

Daarnaast geldt een belangrijk uitgangspunt: bekende risico’s zijn niet verzekerd. Als de koper wist of had moeten weten van een mogelijk probleem, bijvoorbeeld op basis van het due diligence onderzoek, dan is er geen dekking. Om een volledig beeld te krijgen van het verzekerde zal de verzekeraar het due diligence-rapport voorafgaand willen ontvangen en beoordelen. De verzekeraar kan daarbij aanvullende eisen stellen aan de inhoud of diepgang van het onderzoek, wat het overnameproces in sommige gevallen kan vertragen.

De praktijk: de NPM/RTE-zaak

Dat een W&I-verzekering geen garantie op uitkering is, blijkt uit de rechtszaak tussen NPM en haar verzekeraar. NPM had bij de overname van een start-up een W&I-verzekering afgesloten, maar zag haar claim afgewezen worden. De rechtbank Amsterdam oordeelde onder meer dat:

geen garantie op winstgevendheid bestond en die ook niet uit het informatiememorandum of de verstrekte documentatie kon worden afgeleid;
uit de dataroom en het due diligence onderzoek bleek dat NPM (mede via haar adviseurs) bekend was of had moeten zijn met de relevante risico’s.

Het risico lag daarmee bij de koper, en niet bij de verzekeraar.

Conclusie

De W&I-verzekering is een waardevol instrument in de M&A-praktijk, maar geen vervanging voor:

zorgvuldige onderhandelingen over garanties en vrijwaringen;
een grondig due diligence onderzoek; en,
scherpe contractuele formuleringen.

Wie denkt dat een W&I-verzekering alle risico’s afdekt, komt bedrogen uit. Niet alleen bepalen de inhoud van de garanties en de kwaliteit van het due diligence-onderzoek of de verzekering daadwerkelijk uitkeert, ook kan het vaststellen van schade onder de polis juridisch en feitelijk complex zijn.

In onze webshop bieden wij de volgende contracten aan die interessant kunnen zijn wanneer u bezig bent met een bedrijfsovername: